İşgalin Hafızası · 1947 → Bugün
1947'de Filistin halkı topraklarının %94'üne sahipti.
Bugün geriye ne kaldı, birlikte görelim.
1947'de Filistin halkı toprakların yaklaşık %93-94'ünü elinde bulunduruyordu; bugün Batı Şeria'nın yalnızca %40'ı (A ve B bölgeleri) üzerinde sınırlı özerkliğe sahipler, Gazze ise 2023'ten bu yana kapsamlı bir askeri operasyon ve abluka altında.
Bölüm 1
Toprağın daralması
Yılları seçin; aynı harita üzerinde yeşil (Filistin kontrolü) alanın nasıl daraldığını izleyin. Tek, tutarlı ve interaktif bir harita.
%94
Taksim öncesi
BM Taksim Planı öncesinde Filistinliler toprakların yaklaşık %94'ünü elinde tutuyordu.
Harita, belgelenmiş toprak-kontrol yüzdelerinin tutarlı şematik gösterimidir; ölçekli kadastro haritası değildir. Gerçek arşiv haritaları için en alttaki "Arşiv Haritaları" bölümüne bakın.
Bölüm 2
Zamanın çizelgesi
Kaydırıcıyı sürükleyin; her dönüm noktasında toprak, yerinden edilme ve insani bedel rakamları açılır.
1947 — BM Taksim Planı Öncesi
1947 — Taksim Öncesi Durum: Zorunlu Filistin
BM Taksim Planı (Karar 181) kabul edildiğinde Zorunlu Filistin'de yaklaşık 1,9 milyon kişi yaşıyordu; bunların yaklaşık %68'i Arap, %32'si Yahudi'ydi. Kayıtlı arazi sahipliği verilerine göre Yahudi kuruluşlarının ve bireylerin mülkiyetindeki topraklar toplam alanın yalnızca %6,6'sını oluşturuyordu (1.734 km²). Kalan topraklar —yaklaşık %93'ü— Filistinli Araplara ait özel veya topluluk arazisi, vakıf (dini bağış) arazisi ya da devlet arazisiydi; Filistinli çiftçiler 5,48 milyon dönüm tarım arazisi işliyordu. BM'nin teklif ettiği plan, %33 Yahudi nüfusuna İngiliz Manda topraklarının %56,5'ini verdi; bu oran kamuoyunda yoğun biçimde tartışıldı.
Filistin kontrolündeki toprak
~%93 (kayıtlı tapu + devlet/vakıf arazisi dahil; yalnızca kayıtlı özel mülkiyet: ~%80-85)
Yerinden edilenler
Yok (henüz yerinden edilme başlamamış)
İnsani bedel
Filistin nüfusunun yaklaşık %68'ini oluşturan Araplar, toprakların kayıtlı mülkiyet bazında %93'üne sahipken önerilen taksim planında yalnızca %43'lük bir devlet payı öngörüldü.
Bölüm 3
İşgalin katmanları
İşgali yapan tek bir şey değil; üst üste binen sistemler. Her katmanı açın.
1967 savaşının hemen ardından Batı Şeria, Doğu Kudüs, Gazze ve Golan Tepeleri'nde inşa edilmeye başlanan Yahudi yerleşimleri, BM'ye göre 4. Cenevre Sözleşmesi'ni açıkça ihlal eden uluslararası hukuka aykırı yapılardır. 1972'de yalnızca ~1.200 olan Batı Şeria yerleşimci nüfusu, Oslo sürecinde (1993) ~111.600'e, 2000'de ~193.000'e, 2010'da ~314.000'e ulaştı; 2024 itibarıyla Batı Şeria'da ~465.000-500.000, Doğu Kudüs'te ~220.000 olmak üzere toplam ~700.000 (bazı kaynaklara göre 750.000) İsrailli yerleşimci yaşamaktadır. Batı Şeria'da İsrail hukukuna göre tanınan 127-141 yerleşim, 100'den fazla 'yasadışı müfreze' (outpost) bulunmaktadır. Yerleşimciler Batı Şeria'nın tamamı üzerinde %15 nüfus oranına sahipken %60'ı oluşturan C Bölgesi topraklarını kullanmaktadır.
Bölüm 4
İnsani bedel
Rakamların ardında her zaman bir ev, bir aile, bir hayat var.
7 milyon+
Filistinli mülteci (1948'den bugüne)
418+
1948'de yıkılan köy
750.000–1M
Nekbe'de yerinden edilen
67.000+
2023-25 Gazze'de hayatını kaybeden
1,9 milyon
Gazze'de yerinden edilen (nüfusun ~%90'ı)
Rakamlar Bölüm 2'deki dönüm noktası kartlarında atıf verilen UNRWA, OCHA, Filistin Araştırmaları Enstitüsü ve Brown Üniversitesi Costs of War kaynaklarına dayanır.
Bölüm 5
Aynı yer, farklı zaman
Kaydırıcıyı sürükleyin: solda 1947'nin bütün Filistin'i, sağda bugünün parçalanmış coğrafyası.
~%12
Bugün — parçalanmış
%94
Taksim öncesi
Bölüm 6
Arşiv haritaları
BM ve bağımsız arşivlerden doğrulanmış gerçek tarihî haritalar. Hepsi tek tip arşiv kartında; büyütmek için tıklayın.
1947'de %94. Bugün geriye kalan, parçalanmış bir coğrafya.
Batı Şeria'nın %22'si (A+B bölgeleri), Gazze Şeridi %80+ yıkım altında
Yüzde hesapları kaynaklara göre farklılık gösterebilir: 'sahiplik' (kayıtlı tapu), 'kullanım/ekim' ve 'idari denetim' farklı kavramlardır. Rakamlar ilgili kaynaklara atıfla verilmektedir.